الشيخ محمد آصف المحسني

218

مسايل كابل (فارسى)

امتياز انسان و حيوان در همين تفكر نهفته است . ( س - 96 ) : شما در بعضى از سخنرانيهاى خود گفته‌ايد كه بزرگترين سبب براى رسيده به خدا ، محبت به خداوند است و محبت به خداوند عبادت و امتثال واجبات و ترك محرمات را بسيار آسان مىكند چنانچه محبت مادر به اولاد زحمتهاى او را براى اطفالش گوارا مىسازد و چنانچه مىبينيم گاهى دوست جان خود را براى دوستش از دست مىدهد . و شما محبت به خدا را درجه بالاى ايمان به حساب آورده‌ايد و گفته‌ايد اولياء از مومنين عادى بمراتب بالاتراند و اضافه نموده‌ايد كه از محبت به خدا محبت به مخلوق او پيدا مىشود و به شعر سعدى اشاره كرده‌ايد كه ميگويد بجهان خرم از آنم كه جهان خرم از اوست * عاشقم بر همه عالم كه همه عالم از اوست و در ضمن صحبت‌هاى عارفانه خود ، محبت به خدا را راه انقلابى ، عرفانى و روحانى ناميده‌ايد . همه اينها درست است ولى ايرادى كه متوجه شما مىشود اينست كه محبت با خدا محقق‌شدنى نيست محبت مربوط به عقل نيست بلكه اثر احساسات و عواطف است و خود شما بهتر ميدانيد كه تعقلات و عواطف دو عالم جداگانه است و نميشود آثار يكى را به ديگرى سرايت داد خداوند در عواطف و احساسات ما كه مربوط به محسوسات است جائى ندارد و ارتباط انسان به خداوند فقط از كانال تعقل انسان صورت ميگيرد كه در ان كانال از عواطف خبرى نيست . ( جواب ) : فرق فلسفه و دين در همين نكته است كه فلسفه وجود خداوند و